కొఱ గాని కొడుకు బుట్టిన
Sumathi Satakam (సుమతీ శతకం) · పద్యం 42 · Baddena Bhupaludu
కొఱ గాని కొడుకు బుట్టిన
కొఱ గామియె కాదు, తండ్రి గుణముల జెఱచున్
చెఱకు తుద వెన్ను బుట్టిన
జెఱకున తీపెల్ల జెఱచు సిద్ధము సుమతీ
Transliteration
koṟa gāni koḍuku buṭṭina koṟa gāmiye kādu, taṇḍri guṇamula jeṟacun ceṟaku tuda vennu buṭṭina jeṟakuna tīpella jeṟacu siddhamu sumatī
పదాల అర్థాలు · Word Meanings
కొఱ గాని కొడుకు బుట్టిన
- కొఱ గాని
- పనికిరాని, ప్రయోజనము లేని useless, incompetent
- కొడుకు
- కుమారుడు, పుత్రుడు son, male child
- బుట్టిన
- పుట్టినచో, జన్మించిన if born, is born
కొఱ గామియె కాదు, తండ్రి గుణముల జెఱచున్
- కొఱ గామియె
- ప్రయోజనము లేకపోవుటయే, నష్టమే uselessness only, lack of benefit
- కాదు
- మాత్రమే కాదు, కాకుండా not only, is not
- తండ్రి
- పితరుని, అయ్య father's, sire's
- గుణముల
- మంచి పేరును, కీర్తిని qualities, reputation
- జెఱచున్
- పాడుచేయును, నాశనము చేయును destroys, spoils
చెఱకు తుద వెన్ను బుట్టిన
- చెఱకు
- చెరకుగడ, ఇక్షువు sugarcane, cane stalk
- తుద
- చివర, అగ్రమున at the tip, at the end
- వెన్ను
- పూవు, కంకి ear (flower), arrowing
- బుట్టిన
- పుట్టినచో, మొలచినచో if born, if sprouts
జెఱకున తీపెల్ల జెఱచు సిద్ధము సుమతీ
- జెఱకున
- ఆ చెరకులోని, గడలోని in the sugarcane, in the stalk
- తీపెల్ల
- తీపి అంతయు, మాధుర్యమంతయు all the sweetness, entire sugar content
- జెఱచు
- పాడుచేయును, తగ్గించును destroys, ruins
- సిద్ధము
- తథ్యము, నిజము certain, true
- సుమతీ
- ఓ మంచి బుద్ధి గలవాడా Oh Sumati, Oh one with good mind
భావం · Meaning
చెరకుగడ చివర వెన్ను (పూత) వస్తే ఆ చెరకులోని తీపినంతా అది ఎలా పాడుచేస్తుందో, అలాగే ప్రయోజకుడు కాని కొడుకు పుడితే ఆ కుటుంబానికి ఉపయోగపడకపోగా, తండ్రికి ఉన్న మంచి పేరుప్రతిష్టలను కూడా నాశనం చేస్తాడు. ఇది ముమ్మాటికీ నిజం.
In English
Just as the sprouting of a flower (arrow) at the tip of a sugarcane stalk drains and destroys all its sweetness, a useless or incompetent son not only fails to benefit his family but actively ruins his father's hard-earned reputation. This is an established truth.
నేటి సందర్భం · Modern relevance
This verse emphasizes that the actions of a single family member can impact the reputation of the entire lineage. In a modern context, it serves as a reminder for parents to raise responsible children and for individuals to realize that their incompetence or bad behavior reflects poorly on their mentors and predecessors. It highlights that 'uselessness' is not neutral; it can be actively destructive to a legacy.