స్థూలము కనుగ్రుడ్డు సూక్ష్మంబు కన్పాప
Vemana Satakam (వేమన శతకం) · పద్యం 1329 · Yogi Vemana
స్థూలము కనుగ్రుడ్డు సూక్ష్మంబు కన్పాప
కంటిపాప నుండు కారణంబు
కారణమున బ్రహ్మకళ నెఱుంగఁగవలె
విశ్వదాభిరామ వినర వేమ!
Transliteration
Sthūlamu kanugruḍḍu sūkṣmambu kanpāpa Kaṇṭipāpa nuṇḍu kāraṇambu Kāraṇamuna brahmakaḷa neṟuṅgaṅgavale Viśvadābhirāma vinara Vēma
పదాల అర్థాలు · Word Meanings
స్థూలము కనుగ్రుడ్డు సూక్ష్మంబు కన్పాప
- స్థూలము
- లావైనది, భౌతికమైనది Gross, Physical/Large
- కనుగ్రుడ్డు
- నేత్ర గోళము, కన్ను Eyeball, The eye
- సూక్ష్మంబు
- చిన్నది, అతి సూక్ష్మమైనది Subtle, Minute/Fine
- కన్పాప
- కంటిలోని నల్లగుడ్డు, దృష్టి కేంద్రం Pupil, Center of the eye
కంటిపాప నుండు కారణంబు
- కంటిపాప
- కనుపాపలో, దృష్టిలో Inside the pupil, In the vision
- నుండు
- ఉండును, నివసించును Resides, Exists
- కారణంబు
- మూలము, కారణ శరీరము The cause, Causal principle/Source
కారణమున బ్రహ్మకళ నెఱుంగఁగవలె
- కారణమున
- ఆ మూలము ద్వారా, ఆ జ్యోతి ద్వారా Through that cause, By that source
- బ్రహ్మకళ
- పరబ్రహ్మ స్వరూపం, దైవ తేజస్సు Aspect of Brahman, Divine effulgence
- నెఱుంగఁగవలె
- తెలుసుకోవాలి, గ్రహించాలి Must realize, Should know
విశ్వదాభిరామ వినర వేమ!
- విశ్వదాభిరామ
- విశ్వమును పోషించువాడా, విశ్వమునకు ఆనందము కలిగించువాడా Beloved of the Universe, Nourisher of the World
- వినర
- వినవయ్యా, ఆలకించుము Listen, Hear this
- వేమ
- ఓ వేమన, కవి నామము Vema, Name of the poet
భావం · Meaning
శరీరంలో కన్ను స్థూలమైనది, అందులోని పాప సూక్ష్మమైనది. ఆ పాపలో ఉండే చూపు (జ్యోతి) కారణమైనది. ఆ అంతర్దృష్టి అనే కారణం ద్వారానే మనిషి పరమాత్మ స్వరూపాన్ని (బ్రహ్మకళను) దర్శించి ముక్తిని పొందాలి. బాహ్య దృష్టి నుండి అంతర్దృష్టికి మరలడమే జ్ఞాన మార్గం.
In English
Vemana draws an analogy between the eye and spiritual anatomy. The eyeball represents the gross body, the pupil the subtle body, and the vision within represents the causal body or soul. Just as one sees through the pupil, one must use inner vision (the causal principle) to realize the Divine (Brahman).
నేటి సందర్భం · Modern relevance
In a world obsessed with external appearances (the 'gross' or 'sthula'), this verse reminds us to focus on the subtle and deeper aspects of existence. It encourages moving beyond superficial observation to deep insight and self-realization, suggesting that the answers to life's greatest mysteries lie within our own perception and consciousness, not in the material objects we see.