కచ్చమీఁద నాస కనకంబుపై నాస

Vemana Satakam (వేమన శతకం) · పద్యం 294 · Yogi Vemana

లేనివాఁడు పుడమి లేనివాఁడు

కలిగెనేని యతఁడు గానంగ రాఁడయా

విశ్వదాభిరామ వినర వేమ!

Transliteration

kaccamīm̆da nāsa kanakambupai nāsa lēnivām̆ḍu puḍami lēnivām̆ḍu kaligenēni yatam̆ḍu gānaṅga rām̆ḍayā viśvadābhirāma vinara vēma

పదాల అర్థాలు · Word Meanings

కచ్చమీఁద నాస కనకంబుపై నాస

కచ్చ: వస్త్రపు చెంగు, గోచీ Hem of a garment, Loin cloth (metonym for lust/women)
మీఁద: పైన, అందు On, Upon
ఆస: కోరిక, వాంఛ Desire, Craving
కనకంబు: బంగారము, ధనము Gold, Wealth
పై: మీద On

లేనివాఁడు పుడమి లేనివాఁడు

లేనివాఁడు: లేనట్టి మనిషి, ఆశ లేనివాడు One who lacks, One who does not have
పుడమి: భూమి, ధరిత్రి Earth, World
లేనివాఁడు: ఉండడు, అసంభవం Does not exist, Is not found

కలిగెనేని యతఁడు గానంగ రాఁడయా

కలిగెనేని: ఒకవేళ ఉంటే, పుడితే If he exists, If such a one happens to be
అతఁడు: ఆ మనిషి He, That person
గానంగ రాఁడయా: కనిపించడు, దొరకడు Cannot be seen, Is not to be found

విశ్వదాభిరామ వినర వేమ!

విశ్వదాభిరామ: విశ్వమును ఆనందింపజేయువాడా, విశ్వద + అభిరామ Beloved of the Universe, One who pleases the world
వినర: వినవయ్య, ఆలకించు Listen, Hear
వేమ: వేమన కవి Vemana

భావం · Meaning

స్త్రీ వ్యామోహం (కామము) మరియు ధన వ్యామోహం (లోభము) లేని మనిషి ఈ భూమి మీద ఎక్కడా ఉండడు. ఒకవేళ అటువంటి నిస్వార్థపరుడు లేదా వైరాగ్యము కలిగిన వాడు ఉన్నా, అతడు సామాన్య ప్రజలకు కనిపించడు లేదా దొరకడు అని భావం.

In English

It is impossible to find a human being on this earth who is completely free from the desire for sexual pleasure (lust) and the desire for gold (greed). If such a pure ascetic were to exist, he would be so rare that he would remain unseen or undiscoverable by ordinary people.

నేటి సందర్భం · Modern relevance

This verse highlights the timeless reality of human nature, driven by the twin engines of lust and greed. In the modern world, where consumerism and materialism are rampant, finding someone truly selfless and detached is exceptionally rare. It serves as a reminder that these flaws are inherent to the human condition, and true detachment is an elusive ideal.