ముఖ్య కంటెంట్‌కు వెళ్లండి
తెలుగు సంపద

కూలినాలిచేసి గుల్లాముపనిచేసి

Vemana Satakam (వేమన శతకం) · పద్యం 428 · Yogi Vemana

కూలినాలిచేసి గుల్లాముపనిచేసి

తెచ్చిపెట్ట నాలు మెచ్చనేర్చు

లేమిఁజిక్కువిభుని వేమాఱు దిట్టును

విశ్వదాభిరామ వినర వేమ!

Transliteration

kūlinālicēsi gullāmupanicēsi teccipeṭṭa nālu meccanērcu lēmiñcikkuvibhuni vēmāṟu diṭṭunu viśvadābhirāma vinara vēma

పదాల అర్థాలు · Word Meanings

కూలినాలిచేసి గుల్లాముపనిచేసి

కూలినాలిచేసి
కష్టపడి పనిచేసి, కూలి పనులు చేసి having done hard labor, doing menial coolie work
గుల్లాముపనిచేసి
బానిస చాకిరీ చేసి, సేవకుని వలె పనిచేసి having done slave-like work, doing menial service

తెచ్చిపెట్ట నాలు మెచ్చనేర్చు

తెచ్చిపెట్ట
సంపాదించి ఇస్తే, తీసుకొని వచ్చి ఇస్తే if one brings and gives, providing earnings
నాలు
భార్య (ఆలు), ఇల్లాలు wife (alu), spouse
మెచ్చనేర్చు
పొగడుతుంది, మెచ్చుకుంటుంది learns to appreciate, praises

లేమిఁజిక్కువిభుని వేమాఱు దిట్టును

లేమిఁజిక్కు
పేదరికంలో చిక్కుకున్న, ధనము లేని caught in poverty, lacking wealth
విభుని
భర్తను, నాధుని husband, lord/master
వేమాఱు
అనేక సార్లు, వెయ్యి సార్లు repeatedly, a thousand times
దిట్టును
తిడుతుంది, దూషిస్తుంది scolds, abuses

విశ్వదాభిరామ వినర వేమ!

విశ్వదాభిరామ
విశ్వమును ఆనందింపజేయువాడా, విశ్వద + అభిరామ Beloved of the Universe, One who is dear to the creator
వినర
వినవయ్య, ఆలకించు please listen, hear this
వేమ
ఓ వేమన, కవి నామము Oh Vema, Vemana

భావం · Meaning

భర్త ఎంత కష్టపడి, బానిస చాకిరీ చేసి అయినా సరే డబ్బు సంపాదించి తెచ్చి ఇస్తేనే భార్య మెచ్చుకుంటుంది. అదే భర్త పేదరికంలో ఉంటే, ఆమె అతనిని లెక్కచేయకపోగా మాటిమాటికి తిడుతుంది. ధనం ఉన్నప్పుడే గౌరవం దక్కుతుందని, బంధాలు కూడా ఆర్థిక స్థితిపై ఆధారపడి ఉంటాయని దీని భావం.

In English

A wife praises her husband only when he earns and provides money, even if he has to perform menial or slave-like labor to get it. However, if the same husband falls into poverty, she scolds and abuses him repeatedly. This verse highlights the harsh reality that worldly relationships are often based on material wealth rather than unconditional love.

నేటి సందర్భం · Modern relevance

This verse remains relevant today as a critique of transactional relationships where affection is conditional on financial success. It warns against partners or friends who value a person only for their utility or economic status, reminding us that fair-weather companions disappear during hard times. It encourages looking beyond materialism to find genuine connection.