గురువుఁగూడుఁజేసి గుణము వత్తిగఁజేసి
Vemana Satakam (వేమన శతకం) · పద్యం 469 · Yogi Vemana
గురువుఁగూడుఁజేసి గుణము వత్తిగఁజేసి
సరవిఁగర్మఁ జమితి సమురుఁ జేసి
మూల నొక్కజ్యోతి ముట్టించి చూడరా
విశ్వదాభిరామ వినర వేమ!
Transliteration
guruvuṅgūḍuṅjēsi guṇamu vattigaṅjēsi saraviṅkarmaṅ jamiti samuruṅ jēsi mūla nokkajyōti muṭṭin̄ci cūḍarā viśvadābhirāma vinara vēma
పదాల అర్థాలు · Word Meanings
గురువుఁగూడుఁజేసి గుణము వత్తిగఁజేసి
- గురువు
- గురువు, శరీరము (సందర్భోచిత అర్థం) Guru/Teacher, Body (Contextual/Tadbhava for Gruhamu)
- గూడు
- దీపపు గూడు, నివాసము Niche (for a lamp), Nest/Abode
- చేసి
- ఒనర్చి, కావించి having made, converting
- గుణము
- స్వభావము, సుగుణము Character/Nature, Quality
- వత్తిగ
- దీపపు వత్తిగా as a wick
సరవిఁగర్మఁ జమితి సమురుఁ జేసి
- సరవి
- క్రమము, వరుస Order/Series, Regularity
- కర్మ
- పని, విధి Karma/Action, Deeds
- జమితి
- సమితి (సమూహము), రాశి Collection/Heap (Variant of Samiti), Accumulation
- సమురు
- నూనె, తైలము Oil, Fuel
మూల నొక్కజ్యోతి ముట్టించి చూడరా
- మూల
- మూలాధారము, మూలము/కోణము Root (Mooladhara Chakra), Corner/Base
- ఒక్క
- ఏకైక, అద్వితీయ One, Single/Unique
- జ్యోతి
- దీపము, కాంతి Light/Flame, Illumination
- ముట్టించి
- వెలిగించి having lit/ignited
- చూడరా
- దర్శించుము, చూడుము see/behold, observe
విశ్వదాభిరామ వినర వేమ!
- విశ్వదాభిరామ
- విశ్వమునకు ఆనందము కలిగించువాడా, విశ్వద + అభిరామ Beloved of the Universe, One who pleases the world
- వినర
- వినుము Listen, Hear
- వేమ
- వేమన Vemana
భావం · Meaning
శరీరమును (లేదా గురువును) దీపపు గూడుగా, సద్గుణములను వత్తిగా, కర్మల సమూహమును నూనెగా చేసి, మూలాధారములో జ్ఞానజ్యోతిని వెలిగించి పరమాత్మను దర్శించవలెను. బాహ్య పూజలకంటే అంతరంగిక సాధన ద్వారానే ముక్తి లభిస్తుందని దీని భావం.
In English
Transform your body into a lamp-niche, your character into a wick, and your accumulated karma into oil. Using these, light the divine flame of knowledge at the root of your being (Mooladhara) and behold the ultimate truth. This verse emphasizes internal spiritual practice over external rituals.
నేటి సందర్భం · Modern relevance
In a world focused on external appearances and material accumulation, this poem reminds us that true enlightenment comes from within. It suggests using our life experiences (karma) and character (guna) as fuel to ignite wisdom, rather than being burdened by them. It encourages self-reflection and inner transformation as the path to peace.