చిత్తము బుద్ధియు మఱచియు
Vemana Satakam (వేమన శతకం) · పద్యం 499 · Yogi Vemana
చిత్తము బుద్ధియు మఱచియు
హత్తు నహంకారములను నాత్మకు లోగా
మొత్తముగఁ జేయ నేరని
మత్తునకును ముక్తిలేదు మహిలో వేమా!
Transliteration
cittamu buddhiyu maṟaciyu hattu nahaṅkāramulanu nātmaku lōgā mottamuga cēya nērani mattunakunu muktilēdu mahilō vēmā!
పదాల అర్థాలు · Word Meanings
చిత్తము బుద్ధియు మఱచియు
- చిత్తము
- మనస్సు, జ్ఞాపకశక్తి Mind, Will/Memory
- బుద్ధియు
- మరియు బుద్ధి, వివేకము And intellect, Discrimination
- మఱచియు
- విస్మరించి, వదిలిపెట్టి Having forgotten, Having transcended
హత్తు నహంకారములను నాత్మకు లోగా
- హత్తు
- అంటుకొను, పట్టుకొను Clinging, Attached
- నహంకారములను
- అహంకారములను, గర్వములను The egos, Pride (with sandhi 'n')
- నాత్మకు
- ఆత్మకు, పరమాత్మకు To the Soul, To the Self (with sandhi 'n')
- లోగా
- లోపల, అంతర్గతముగా Within, Inside
మొత్తముగఁ జేయ నేరని
- మొత్తముగఁ
- ఏకముగా, పూర్తిగా As a whole, Completely/United
- చేయ
- చేయుటకు, కావించుటకు To make, To do
- నేరని
- చేతకాని, తెలియని Who cannot, Who is unable to
మత్తునకును ముక్తిలేదు మహిలో వేమా!
- మత్తునకును
- అజ్ఞానికి, మైకములో ఉన్నవానికి To the intoxicated one, To the deluded/ignorant one
- ముక్తిలేదు
- మోక్షం లేదు, విముక్తి లేదు There is no liberation, No salvation
- మహిలో
- భూమిపై, లోకములో In the world, On earth
భావం · Meaning
చంచలమైన మనస్సును, బుద్ధిని విస్మరించి (దాటి), అహంకారాన్ని ఆత్మలో పూర్తిగా లీనం చేయలేని అజ్ఞానికి మోక్షం లభించదు. అంతఃకరణ శుద్ధితో ఆత్మైక్యత సాధించలేని వాడు అజ్ఞానపు మత్తులో ఉండిపోతాడని భావం.
In English
One who cannot transcend the distractions of the mind and intellect, and who fails to merge the clinging ego completely into the inner Self (Atma), is considered intoxicated by ignorance. For such a deluded person, there is no possibility of attaining liberation (Mukti) in this world.
నేటి సందర్భం · Modern relevance
In today's fast-paced world, we are often trapped by overthinking and ego-driven desires, which create stress and confusion. This verse reminds us that true peace and freedom come from quieting the mind, letting go of arrogance, and finding connection with our inner self. Without this internal integration, we remain 'intoxicated' by worldly distractions and cannot find lasting happiness.