పరగ నీవఱకును పడినపా ట్లెఱుగక
Vemana Satakam (వేమన శతకం) · పద్యం 890 · Yogi Vemana
పరగ నీవఱకును పడినపా ట్లెఱుగక
ఘనుఁడుగాగ మనుజుఁ డనఁగఁ బుట్టి
కీడు మే లెఱుఁగక క్రిందాయెఁ జూడరా
విశ్వదాభిరామ వినర వేమ!
Transliteration
paraga nīvaṟakunu paḍinapā ṭleṟugaka ghanuḍugāga manuju ḍanagaṁ buṭṭi kīḍu mē leṟugaka krindāyeñ jūḍarā viśvadābhirāma vinara vēma
పదాల అర్థాలు · Word Meanings
పరగ నీవఱకును పడినపా ట్లెఱుగక
- పరగ
- స్పష్టముగా, లోకములో clearly, in the world
- నీవఱకును
- ఇంతవరకు, నీవు పుట్టే వరకు until now, up to this point (in your existence)
- పడినపాట్లు
- పడిన కష్టాలు, అనుభవించిన బాధలు struggles undergone, hardships suffered
- ఎఱుగక
- తెలియక, గ్రహించక without knowing, unaware of
ఘనుఁడుగాగ మనుజుఁ డనఁగఁ బుట్టి
- ఘనుఁడు
- గొప్పవాడు, శ్రేష్ఠుడు great person, noble one
- గాగ
- అగునట్లుగా, అయ్యేటట్లు becoming, as
- మనుజుఁడు
- మనిషి, మానవుడు human being, man
- అనఁగఁ
- అని పిలువబడేటట్లు, అనే పేరుతో called, named as
- పుట్టి
- జన్మించి born, having taken birth
కీడు మే లెఱుఁగక క్రిందాయెఁ జూడరా
- కీడు
- చెడు, అపకారము bad, evil/harm
- మేలు
- మంచి, ఉపకారము good, benefit/virtue
- ఎఱుఁగక
- తెలియక, విచక్షణ లేక not knowing, failing to distinguish
- క్రిందాయెఁ
- దిగజారిపోయెను, అధోగతి పాలాయెను became low, degraded/fell down
- చూడరా
- చూడుము, గమనించుము look!, observe!
విశ్వదాభిరామ వినర వేమ!
- విశ్వదాభిరామ
- విశ్వమునకు ఆనందము కలిగించువాడా, విశ్వద + అభిరామ (సృష్టికర్తకు ప్రియమైనవాడా) Beloved of the Universe, One who pleases the Creator
- వినర
- వినవయ్య, ఆలకించు listen, hear
- వేమ
- ఓ వేమన, వేమన కవి O Vema, Vemana
భావం · Meaning
మానవుడు తాను పుట్టకముందు గర్భవాసంలో పడిన కష్టాలను మరచి, తాను గొప్పవాడనని గర్విస్తుంటాడు. కానీ, పుట్టిన తరువాత మంచి చెడుల విచక్షణను కోల్పోయి, పాపకార్యాలు చేస్తూ తన స్థాయిని తానే దిగజార్చుకుంటున్నాడు.
In English
Man forgets the immense struggles he underwent before birth (in the womb or past lives) and takes pride in his status as a 'great' human being. However, by failing to distinguish between virtue and vice (good and bad), he degrades himself instead of living up to the nobility of human birth.
నేటి సందర్భం · Modern relevance
In modern life, this verse serves as a check against arrogance and moral apathy. It reminds us that simply holding a high position or being born into privilege (human status) is meaningless if we lack the ethical discrimination to choose right over wrong; without moral grounding, we inevitably fall.