అళ్లాణరాజు వదాన్యత - భోజ కాళిదాసుల పునస్సమాగమం

ఏకశిలా నగరానికి రాజైన అళ్లాణభూపాలుడు (భళ్లాణరాజు) గొప్ప దాతగా, నిత్య శివభక్తుడిగా పేరుపొందాడు. నిత్యం పదిమంది శివభక్తులకు భోజనం పెట్టి, వారు కోరిన కోరికను తీర్చడం ఆయన వ్రతం. ఆయన ధర్మపత్ని సువ్రత పరమ పతివ్రతగా, సకల సద్గుణ సంపన్నురాలై భర్త వ్రతాలకు చేదోడువాదోడుగా నిలిచేది.

ఒకనాడు పశుపతి అనే పరమ శివభక్తుడు అతిథిగా వచ్చాడు. సత్కారాల అనంతరం రాజు ఆయనను ఏదైనా అభీష్టం కోరుకోమనగా, పశుపతి ఎంతో సిగ్గుపడుతూ తనకు స్త్రీభోగ కాంక్ష కలిగిందని, అయితే ఎవరి అధీనంలోనూ లేని స్వతంత్రురాలైన వారకాంతను మాత్రమే కోరుకుంటానని చెప్పాడు. రాజు సమ్మతించి, అతనికి ఒక చక్కని గదిని కేటాయించి, అటువంటి వేశ్యను తీసుకురావాల్సిందిగా మంత్రులను పురవీధులకు పంపాడు.

మంత్రులు నగరంలోని వేశ్యవాటిక అంతా తిరిగారు. అయితే అక్కడ ఉన్న ప్రసిద్ధ వారకాంతలందరూ అప్పటికే ఎవరో ఒక విటుడితో గడుపుతుండటమో లేదా సమయం లేదనడమో జరిగింది. ఒకచోట గొడవలు జరిగి ఆచార్యులనే వ్యక్తిని విటుడి తల్లి వీధిలోకి లాగడం వంటి విచిత్రాలు ఎదురయ్యాయి తప్ప, ఎవరి అధీనంలోనూ లేని ఏకాకి వారాంగన ఎక్కడా లభించలేదు. చివరకు మంత్రులు నిరాశతో రాజు వద్దకు వచ్చి విషయం నివేదించారు.

అతిథి కోరిక తీర్చలేక తన వ్రతం భంగమైందని, ప్రాణత్యాగం చేస్తానని అళ్లాణరాజు మూర్ఛిల్లగా, రాణి సువ్రత ఆయనను ఓదార్చింది. భర్త ప్రతిజ్ఞను నిలబెట్టడానికి తానే వారకాంత వేషంలో ఆ అతిథి వద్దకు వెళ్తానని చెప్పి ఆయన అనుమతి తీసుకుంది. చక్కగా అలంకరించుకుని ఆ అతిథి గదిలోకి ప్రవేశించి, రాజు పంపిన వారకాంతనని పలికింది.

కానీ సువ్రత పాతివ్రత్య తేజస్సు వల్ల ఆ పశుపతికి ఆమె సాక్షాత్తు త్రిశూలధారిణియైన పార్వతీదేవిగా, భయంకర ఆదిశక్తిగా కనిపించింది. ఆమె దివ్యకాంతికి ఆయన కళ్లు మూసుకుపోయి, శరీరం మంటలతో దహించుకుపోతున్నట్లు భయంతో హాహాకారాలు చేస్తూ క్షమించమని ఆమె పాదాలపై పడ్డాడు. అప్పుడే అక్కడికి వచ్చిన రాజుకు అసలు విషయం అర్థమైంది. పశుపతి వేడుకోలు మేరకు సువ్రత పాదధూళిని ఆయన శరీరానికి పూయగానే తాపం చల్లారి, చూపు తిరిగి వచ్చింది. ఆమె మహత్యాన్ని, రాజు ధర్మనిష్ఠను కొనియాడుతూ పశుపతి సెలవు తీసుకున్నాడు.

కొన్నాళ్లకు భోజరాజుతో విభేదించి దేశాటన చేస్తున్న కాళిదాస మహాకవి అళ్లాణరాజు కొలువుకు వచ్చాడు. కాళిదాసు చెప్పిన శ్లోక చమత్కారానికి పరవశుడైన అళ్లాణరాజు ఆయనకు సకల మర్యాదలు చేసి తన ఆస్థానంలో గౌరవంగా ఉంచుకున్నాడు.

ఒకరోజు భైరవుడనే తాంత్రికుడు సర్కస్ విన్యాసాలు ప్రదర్శించడానికి వచ్చి, పెద్ద పెద్ద క్రూరమృగాల బరువునంతా ఒకే ఒక గొర్రె వీపుపై మోపి వింత ప్రదర్శన చేశాడు. అది చూసిన కాళిదాసు, త్రిభువన భారాలు మోసే భోజరాజుకు ఈ మృగాల భారం ఒక లెక్కా అనే భావంతో ఒక శ్లోకం చదివాడు. రాజు విచారించగా, కాళిదాసు ప్రమేయం లేకుండానే ఆ మాటలు ఆయన నోటి నుండి వచ్చాయని తేలింది.

అళ్లాణరాజు కింకరుల ద్వారా ఆ గొర్రెను రప్పించి కాళిదాసు వద్దకు చేర్చాడు. కాళిదాసు ప్రేమతో ఆ గొర్రెను నిమురుతూ ఉండగా, దాని మెడలో కట్టి ఉన్న తాయెత్తు కనిపించింది. దానిని తొలగించగానే ఆ గొర్రె తక్షణమే పూర్వరూపమైన భోజమహారాజుగా మారింది. తాంత్రికుడు భైరవుడిని శిక్షించడానికి వెళ్లినప్పుడు అతడు మంత్ర మూలికల ప్రభావంతో తనను ఇలా మార్చాడని భోజుడు వివరించాడు.

అళ్లాణరాజు భోజమహారాజును ఘనంగా సత్కరించి తన రాజ్యాన్ని స్వీకరించమని కోరగా, భోజుడు ప్రాణసమానుడైన కాళిదాసును తిరిగి తనతో పంపవలసిందిగా అభ్యర్థించాడు. అళ్లాణరాజు సంతోషంగా అంగీకరించగా, భోజరాజు కాళిదాసును స్వయంగా పల్లకిలో కూర్చుండబెట్టి, తానే దండి పట్టుకుని ధారానగరానికి బయలుదేరాడు.