కమల మరియు భోజరాజుల పరిణయ గాథ

గంధర్వ కన్య అయిన కమల తన సఖులతో కలిసి భూలోకంలోని భైరవ సరస్సులో జలక్రీడలాడుతుండగా, ఆమె గట్టుపై విడిచిన వస్త్రాన్ని ఎవరో ఎత్తుకెళ్లారు. ఆ వస్త్రం దొంగిలించినవాడే ఆమెకు భర్త అవుతాడని, ఇక ఆమె భూలోకానికే చెందుతుందని చెలికత్తెలు పరిహసించారు. దిక్కుతోచని కమల ఒక చెలికత్తె చీరలోని సగభాగాన్ని కట్టుకుని తన తల్లి ప్రజ్ఞావతి వద్దకు చేరి దుఃఖంతో జరిగినదంతా వివరించింది.

కూతురి ఆవేదనను చూసిన ప్రజ్ఞావతి, తాము సేవించే వైకుంఠ లక్ష్మీదేవిని దర్శించి ఈ సమస్యకు తగిన పరిష్కారం కనుగొందామని కమలను తీసుకుని వైకుంఠానికి వెళ్ళింది. అక్కడ మహాలక్ష్మికి చామరసేవ చేసి ప్రసన్నురాలిని చేసుకుని, తన పుత్రిక వస్త్రం అపహరణకు గురైన సంగతిని నివేదించి అసలు విషయాన్ని తెలపమని వేడుకుంది.

మహాలక్ష్మి మందహాసంతో, సరస్వతీ దేవి శాపం కారణంగా దేవగురువైన బృహస్పతి భూలోకంలో ధారానగరానికి ప్రభువైన భోజరాజుగా జన్మించాడని, కమల చీర ఆయన వద్దే ఉందని తెలిపింది. గతంలో బ్రహ్మసభలో సరస్వతి రాకను గమనించిన బృహస్పతి లేచి నిలబడకపోవడంతో వాగ్దేవి ఆయనను భూలోకంలో జన్మించమని శపించిందని, బృహస్పతి ఇచ్చిన ప్రతిశాపానికి బదులుగా సరస్వతి వీణావాహకుడైన శారదుడు శాపాన్ని స్వీకరించి కాళిదాసుగా అవతరించాడని లక్ష్మీదేవి వివరించింది.

సకల గుణసంపన్నుడైన ఆ భోజరాజుకే కమలను ఇచ్చి వివాహం చేయమని మహాలక్ష్మి ఆశీర్వదించడంతో, ప్రజ్ఞావతి తన కుమార్తెతో కలిసి భూలోకంలోని ధారానగర సమీపానికి చేరింది. అక్కడ ఒక మనోహరమైన ఉద్యానవనంలో విహరిస్తున్న భోజరాజును, ఆయన ముగ్గురు భార్యలైన లీలావతి, చంద్రముఖి, పద్మావతులను చూశారు. లీలావతి కట్టుకున్న చీర తనదేనని కమల గుర్తించింది. అదే సమయంలో భోజరాజు అద్భుత సౌందర్యాన్ని, తేజస్సును చూసి కమల ఆయనపై మనసు పారేసుకుంది.

అప్పుడు ప్రజ్ఞావతి ఒక ఉపాయం పన్ని, బాటలో నిలబడి దొంగలు తమను వేధిస్తున్నట్లు పెద్దగా కేకలు వేసింది. ఆర్తనాదం విన్న భోజరాజు బాటసారులను రక్షించడానికి కత్తి పట్టుకుని పరుగున అక్కడికి వచ్చాడు. ప్రజ్ఞావతి ఆయనకు కృతజ్ఞతలు తెలుపుతూ, తన కుమార్తెను యోగ్యుడైన వరుడికి ఇవ్వాలని చూస్తున్నామని చెప్పింది. అందాల రాశి అయిన కమలను చూడగానే భోజరాజు కూడా మోహవశుడై ఆమెను గాంధర్వ పద్ధతిలో పరిణయమాడతానని తెలిపాడు.

ప్రజ్ఞావతి అసలు గంధర్వ వృత్తాంతాన్ని, మహాలక్ష్మి ఉపదేశాన్ని వివరించగా భోజరాజు అమితానందంతో కమలను భార్యగా స్వీకరించాడు. అనంతరం ఆమెను తన అంతఃపురానికి తీసుకువెళ్లి మిగిలిన భార్యలకు పరిచయం చేయగా, వారంతా కమలను తమ సొంత చెల్లెలిలా ఆదరించారు. అలా భోజమహారాజు నలుగురు భార్యలతో రాజ్యాన్ని వైభవంగా పాలించసాగాడు.