సుమతీ శతకం · పద్యం 3
Sumathi Satakam · poem 3
అడిగిన జీతంబియ్యని
అడిగిన జీతంబియ్యని
మిడిమేలుపు దొరను గొల్చి మిడుకుట కంటెన్
వడిగల యెద్దుల గట్టుక
మడి దున్నుకు బ్రతుక వచ్చు మహిలో సుమతీ
ఆంగ్ల లిపిలో చదవండిTransliteration
aḍigina jītambiyyani miḍimēlupu doranu golci miḍukuṭa kaṇṭen vaḍigala yeddula gaṭṭuka maḍi dunnuku bratuka vaccu mahilō sumatī
ప్రతిపదార్థం
Word meanings
అడిగిన జీతంబియ్యని
- అడిగిన
- అడగగానే, కోరినప్పుడుwhen asked, upon requesting
- జీతంబియ్యని
- జీతము ఇవ్వని, కూలి ఇవ్వనిwho does not give salary, who refuses to pay wages
మిడిమేలుపు దొరను గొల్చి మిడుకుట కంటెన్
- మిడిమేలుపు
- గర్వము గల, అహంకారము గలarrogant, haughty
- దొరను
- యజమానిని, ప్రభువునుmaster, boss
- గొల్చి
- సేవించి, కొలిచిserving, having served
- మిడుకుట
- బాధపడుట, దుఃఖించుటgrieving, suffering
- కంటెన్
- కన్నా, కంటేthan, compared to
వడిగల యెద్దుల గట్టుక
- వడిగల
- వేగము గల, బలము గలswift, strong/fast
- యెద్దుల
- ఎద్దులను, వృషభములనుbullocks, oxen
- గట్టుక
- కట్టుకొని, పూన్చిyoking, tying
మడి దున్నుకు బ్రతుక వచ్చు మహిలో సుమతీ
- మడి
- పొలము, చేనుfield, farm land
- దున్నుకు
- దున్నుకొని, సాగుచేసుకొనిploughing, tilling
- బ్రతుక వచ్చు
- జీవించవచ్చు, బ్రతుకగలముcan live, can survive
- మహిలో
- భూమి మీద, లోకములోon earth, in the world
- సుమతీ
- మంచి బుద్ధి గలవాడాOh person of good mind
భావం
Meaning
అడిగిన వెంటనే జీతము ఇవ్వని, గర్వముతో కూడిన యజమానిని సేవించి బాధపడటం కంటే, వేగవంతమైన ఎద్దులతో సొంత పొలమును దున్నుకొని వ్యవసాయం చేసి బ్రతకడం ఎంతో ఉత్తమం. పరుల పంచన చేరి అవమానాలు భరించే బదులు, కష్టపడి స్వశక్తితో జీవించడం గౌరవప్రదమని దీని భావం.
ఆంగ్లంలోIn English
It is far better to live by ploughing one's own fields with swift bullocks than to serve an arrogant master who refuses to pay wages when asked and suffer in indignity. This verse emphasizes the dignity of labor and the value of self-reliance over demeaning servitude.
నేటి సందర్భంModern relevance
In the modern world, this translates to the importance of self-respect in the workplace. It suggests that entrepreneurship or freelancing (symbolized by ploughing one's own field) is preferable to staying in a toxic job with an abusive boss who delays payments or disrespects employees. It encourages financial independence and leaving exploitative work environments.