వీరసింహుని పాతాళ ప్రయాణము

తన సోదరుడైన జయసింహుని శత్రువులు ఒక పాడునూతిలో పడవేసి చంపించారన్న వార్త తెలియడంతో, వీరసింహుడు నిజానిజాలు తెలుసుకోవడానికి అంతఃపురంలోనికి ప్రవేశించాడు. అక్కడ తేజోవతి, పద్మావతి, జయసింహుని తల్లియైన కలభాషిణి దుఃఖిస్తూ విలపిస్తున్నారు. తన తండ్రి విజయభాస్కరుని నామస్మరణ చేస్తూ కలభాషిణి ఏడవడం చూసిన వీరసింహునికి ఆమె తన సవతి తల్లి అని, జయసింహుడు తన సొంత సోదరుడేనని రూఢీ అయ్యింది.

వీరసింహుడు కలభాషిణి ముందుకు వెళ్లి, తాను హేమప్రభ కుమారుడనైన వీరసింహుడనని పరిచయం చేసుకున్నాడు. ఎన్నో కష్టాలకోర్చి తమను వెతుక్కుంటూ వచ్చిన కుమారుని చూసి కలభాషిణి ఆశ్చర్యానందాలతో కౌగిలించుకుంది. ఉజ్జయిని విడిచిన నాటినుండి జరిగిన వృత్తాంతాన్ని, పారిజాతుడనే రాక్షసుడు జయసింహుని చేసిన మోసాన్ని ఆమె వివరించింది.

వీరసింహుడు ఆమె కన్నీరు తుడిచి, వేగులవారు తెచ్చిన వార్త పూర్తిగా నిజం కాకపోవచ్చని, తన సోదరుడు బ్రతికే ఉండే అవకాశం ఉందని ధైర్యం చెప్పాడు. శత్రువుల చెరలో చిక్కుకున్న కౌరవ్యుని విడిపించి, జయసింహుని వెదకి తెస్తానని పలికాడు. రాక్షస మాయలతో కూడిన ఆ యుద్ధానికి వెళ్లవద్దని తల్లి వారించినప్పటికీ, తన పరాక్రమంపై నమ్మకంతో ఆమె ఆశీస్సులు పొంది పాతాళానికి బయలుదేరాడు.

విభీషణుడు తన చతురంగ బలాలతో పాతాళం వైపు దండు వెడలగా, వీరసింహుడు ఆ సైన్యాన్ని అనుసరించాడు. ఆ బలగాలు ఒక గుహ ద్వారా కిందికి దిగి, చివరనున్న రాతిబండ పైనుండి పాతాళంలోనికి దూకసాగాయి. రాక్షసులకు ఎగిరే శక్తి ఉండటంతో వారు సులువుగా దూకారు. కానీ మానవుడైన వీరసింహుడు ఎలా దిగాలో తెలియక సందిగ్ధంలో పడ్డాడు. అప్పుడు ఆలస్యంగా వచ్చిన విరూపాక్షుడనే రాక్షసుని మెడను పట్టుకుని, అతని సహాయంతో కిందకు దిగి సైన్యంతో కలిశాడు.

పాతాళంలో విభీషణుడు బలిచక్రవర్తి దర్శనానికి వెళ్లగా, వీరసింహుడు కూడా అదృశ్యరూపంలో ఆ భవనంలోకి ప్రవేశించబోయాడు. అక్కడ కాపలాగా ఉన్న వైష్ణవ భటులలో ఒకరు అదృశ్యంగా ఉన్న వీరసింహుని చేతిని పట్టుకున్నారు. తాను విభీషణుని సేవకుడినని ప్రార్థించగా, ఆ భటుడు అతన్ని లోనికి అనుమతించాడు. వైకుంఠ సమానమైన ఆ భవన వైభవాన్ని చూసి విస్మయం చెందిన వీరసింహుడు, విభీషణుడు తిరిగి రాగానే అతనితో పాటు సేనా శిబిరానికి చేరుకున్నాడు.

పురాణాల ప్రకారం బలిచక్రవర్తి ద్వారపాలకుడిగా సాక్షాత్తూ శ్రీమహావిష్ణువే ఉంటాడన్న విషయం గుర్తుకువచ్చి, తనను పట్టుకున్న వైష్ణవుడు భగవంతుడేనని గ్రహించి వీరసింహుడు భక్తితో నమస్కరించుకున్నాడు. అనంతరం విభీషణుని సైన్యంతో కలిసి భోగవతీ నగర దిశగా ముందుకు సాగాడు.