పట్టెడు మెతుకు

తెనాలి రామకృష్ణకవి శ్రీకృష్ణదేవరాయల వద్ద సెలవు తీసుకుని ఒకసారి నెల్లూరు నగరానికి వెళ్ళాడు. ఆ నగరంలో శ్రీమతి అనే వేశ్య నివసిస్తూ ఉండేది. ఆమె అపారమైన పాండిత్యం కలది. తనను వాదంలోగాని మరే ఇతర విషయంలోనైనా గాని గెలిచిన వారికి వేయి దీనారములు బహుమతిగా ఇవ్వడమే కాకుండా, తనతో సుఖభోగాలు అనుభవించే అవకాశాన్ని కల్పిస్తానని ఆమె బహిరంగంగా ఒక ప్రకటన చేసింది.

రామకృష్ణుడు ఆమె గర్వాన్ని అణచి, ఎలాగైనా ఆమెను ఓడించి ఆ బహుమానాన్ని పొందాలని నిర్ణయించుకున్నాడు. అందుకోసం ఒక ఉపాయం ఆలోచించి, ఒకనాడు సాయంకాల సమయంలో ఒక గడ్డిమోపును తలపై పెట్టుకుని ఆమె ఇంటి ముందుకు వచ్చి కేకలు వేయడం మొదలుపెట్టాడు.

ఆ కేకలు విన్న శ్రీమతి బయటకు వచ్చి, 'అబ్బాయీ! ఈ గడ్డిమోపు ఖరీదు ఎంత?' అని రామకృష్ణుడిని అడిగింది. తనకు తగిన బేరం కుదిరిందని భావించిన రామకృష్ణుడు, 'పట్టెడు మెతుకు ఇస్తే ఈ గడ్డిమోపును ఇచ్చేస్తాను' అని బదులిచ్చాడు.

ఆ మాటలకు ఆమె సరేనంటూ, ఆ గడ్డిమోపును పెరట్లోని దొడ్డిలో వేయమని చెప్పింది. ఆపై ఆమె లోపలికి వెళ్ళి ఒక పిడికెడు అన్నాన్ని తెచ్చి రామకృష్ణుడితో 'నీ బట్ట చాచి పట్టుకో' అన్నది. అప్పుడు రామకృష్ణుడు ఆమెతో, 'పాండిత్యంలో నాకు సాటిలేరని ఎంతో గర్విస్తున్నావు. నేను ఒక పిడికిలికి సరిపడేంత ఒక్క మెతుకును ఇమ్మన్నానేకాని, పిడికెడంత అన్నాన్ని ఇమ్మని అడగలేదు. కాబట్టి నీవు నా ప్రశ్నకు సరైన అర్థం తీసుకోక పందెంలో ఓడిపోయావు. కనుక పందెం ప్రకారం నాకు రావలసిన వేయి దీనారాలను ఇవ్వు' అని వాదించాడు.

రామకృష్ణుడి పదచమత్కారానికి, యుక్తికి శ్రీమతి నిరుత్తరురాలై తన ఓటమిని ఒప్పుకుంది. అనంతరం ఆ రాత్రి ఆమె ఆయనతో గడిపి, పందెం ప్రకారం వేయి దీనారాలను సమర్పించింది. ఆ తరువాత రామకృష్ణుడు విజయనగరానికి తిరిగివచ్చి జరిగిన విషయాన్ని రాయలవారికి వివరించి ఆయనకు ఎంతో సంతోషాన్ని కలిగించాడు.